«Ειρήνη» στη Γάζα: Η ιστορική σύνοδος, η συμφωνία και οι «δάφνες» του Τραμπ
Το θολό τοπίο για τα επόμενα δύσκολα βήματα του σχεδίου ειρήνευσης στην Μέση Ανατολή.
Ο Ντόναλντ Τραμπ κήρυξε το τέλος του πολέμου στη Γάζα τη Δευτέρα (13/10), μετά από περισσότερα από δύο χρόνια, και δεσμεύτηκε να επεκτείνει την ειρηνευτική του προσπάθεια σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή, πανηγυρίζοντας τη νίκη του σε μια περιοχή που εξακολουθεί να αντιμετωπίζει βαθιές διαιρέσεις και πολυάριθμες ανεπίλυτες συγκρούσεις.
Μέσα σε ένα πράσινο ντοσιέ, ο Αμερικανός πρόεδρος υπέγραψε την ιστορική συμφωνία η οποία περιέχει το σχέδιο των 20 σημείων που πρότεινε για τον τερματισμό του πολέμου ανάμεσα σε Ισραήλ και Χαμάς.
«Χρειάστηκαν 3.000 χρόνια» ανέφερε ο λίγο πριν υπογράψει το ειρηνευτικό σχέδιο. «Αυτή είναι μια απίστευτη μέρα για τον κόσμο», ανέφερε. «Η συμφωνία είναι τόσο μεγάλη που θα αποτρέψει έναν Τρίτο Παγκόσμιο Πόλεμο ο οποίος θα μπορούσε να είχε λάβει χώρα στη Μέση Ανατολή» σημείωσε χαρακτηριστικά, απολαμβάνοντας τις «δάφνες» που κέρδισε από την επιτυχή έκβαση του σχεδίου του.
«Τώρα ξεκινά η ανοικοδόμηση» της Γάζας δήλωσε διαβεβαιώνοντας ότι στο εξής θα βασιλεύει «η ειρήνη». «Καταφέραμε μαζί αυτό που όλος ο κόσμος νόμιζε αδύνατον. Επιτέλους, έχουμε ειρήνη στη Μέση Ανατολή», είπε.
Ο πρόεδρος της Αιγύπτου Άμπντελ Φάταχ αλ Σίσι δήλωσε από την πλευρά του ότι η λύση των δύο κρατών είναι ο μοναδικός τρόπος για να εδραιωθεί η ειρήνη στη Μέση Ανατολή.
Σημείωσε μάλιστα ότι οι Παλαιστίνιοι έχουν το δικαίωμα να ζήσουν σε ένα ανεξάρτητο κράτος, πλάι-πλάι με τους Ισραηλινούς. Ο Σίσι ανήγγειλε επίσης ότι η Αίγυπτος θα φιλοξενήσει και μια σύνοδο για την ανοικοδόμηση της Γάζας.
Η στιγμή της υπογραφής
Στόχος της συνόδου κορυφής είναι «να τερματιστεί ο πόλεμος στη Λωρίδα της Γάζας, να ενισχυθούν οι προσπάθειες για την επίτευξη ειρήνης και σταθερότητας στη Μέση Ανατολή ώστε να εγκαινιαστεί μια νέα εποχή περιφερειακής ασφάλειας και σταθερότητας», σύμφωνα με την αιγυπτιακή προεδρία.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ επιδιώκει να προωθήσει την ειρήνη, με αρκετά κρίσιμα στοιχεία -συμπεριλαμβανομένου του τρόπου με τον οποίο θα κυβερνάται η Γάζα όταν τελειώσουν οι μάχες και της τελικής μοίρας της Χαμάς- να παραμένουν ανεπιβεβαίωτα. Παρόλα αυτά, ο Τραμπ εκμεταλλεύεται τις τρέχουσες επιτυχίες του, λέγοντας στους δημοσιογράφους την Κυριακή ότι «ο πόλεμος τελείωσε».
Λίγο νωρίτερα, ο Τραμπ συναντήθηκε με τον πρόεδρο της Παλαιστινιακής Αρχής Μαχμούντ Αμπάς, ο οποίος μετέχει στη διεθνή σύνοδο για τη Γάζα. Οι δύο ηγέτες, που δεν είχαν συναντηθεί από το 2017, αντάλλαξαν μερικές λέξεις και φωτογραφήθηκαν μαζί, με τον Τραμπ να ποζάρει υψώνοντας τον αντίχειρα.
Τραμπ: Η ειρήνη είναι μπροστά στα μάτια σας
Ο Αμερικανός πρόεδρος έφτασε λίγο πριν τις 17:30 στο Σαρμ Ελ Σεΐχ όπου τον περίμενε ο Αμνπντελ Φατάχ Αλ-Σίσι, πρόεδρος της Αιγύτπου.
Κατά τη διάρκεια των πρώτων δηλώσεων που πραγματοποίησε στο πλαίσιο της συνάντησής του με τον Αιγύπτιο πρόεδρο τόνισε ότι «η ειρήνη στη Μέση Ανατολή είναι μπροστά στα μάτια σας».
Ο Αμερικανός πρόεδρος αποκάλεσε τον Αιγύπτιο ομόλογό του «ισχυρό ηγέτη», προσθέτοντας ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι «με τον Σίσι από την αρχή μέχρι το τέλος». «Έπαιξε έναν πολύ σημαντικό ρόλο, τον οποίο εκτιμώ ιδιαίτερα», τόνισε αναφερόμενος στη συμφωνία κατάπαυσης του πυρός που επιτεύχθηκε με τη μεσολάβηση της Αιγύπτου.
Όταν οι δημοσιογράφοι τον ρώτησαν πότε θα ξεκινήσουν οι συνομιλίες για την εφαρμογή του δεύτερου μέρους του ειρηνευτικού του σχεδίου, ο Τραμπ απάντησε ότι έχουν ήδη ξεκινήσει «κατά την άποψή μας». «Οι φάσεις είναι λίγο αναμεμειγμένες μεταξύ τους», σημείωσε.
Αναφερόμενος στις σορούς των ομήρων που βρίσκονται στον παλαιστινιακό θύλακα, ο Ντόναλντ Τραμπ ανέφερε «Πηγαίνουν και ψάχνουν για πτώματα. Είναι μια αρκετά φρικτή δουλειά. Ξέρουν πού είναι και γνωρίζουν τις περιοχές στις οποίες βρίσκονται. Υποθέτω ότι πέντε ή έξι έχουν ήδη βρεθεί».
Ποιοι έδωσαν το παρών στο Σαρμ Ελ Σεΐχ
Στη Σύνοδο Κορυφής συμμετείχαν πάνω από 20 ηγέτες απ' όλο τον κόσμο που εργάστηκαν όλους αυτούς τους μήνες ώστε να τερματιστεί ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή αλλά και στην απελευθέρωση των ισραηλινών ομήρων από τον παλαιστινιακό θύλακα.
- Ο Γάλλος Πρόεδρος, Εμανουέλ Μακρόν
- Ο Τούρκος Πρόεδρος, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν
- Ο Πρωθυπουργός του Ηνωμένου Βασιλείου, Κιρ Στάρμερ
- Ο Ισπανός πρωθυπουργός, Πέδρο Σάντσεθ
- Ο Πρωθυπουργός της Ιταλίας, Τζόρτζια Μελόνι
- Ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα
- Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες
- Ο Γενικός Γραμματέας του Αραβικού Συνδέσμου: Ahmed Aboul Gheit
- Ο βασιλιάς της Ιορδανίας, Αμπντουλάχ Β'
- Ο Πρωθυπουργός του Κουβέιτ, Ahmad Al Abdullah Al Sabah
- Ο βασιλιάς του Μπαχρέιν Hamad bin Isa Al Khalifa
- Ο Πρόεδρος της Ινδονησίας, Πραμπόβο Σουμπιάντο
- Ο Πρόεδρος του Αζερμπαϊτζάν, Ιλχάμ Αλίγιεφ
- Ο Γερμανός Καγκελάριος, Φρίντριχ Μερτς
- Ο Έλληνας πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης
- Ο Πρωθυπουργός Αρμενίας: Νικόλ Πασινιάν
- Ο Πρωθυπουργός της Ουγγαρίας, Βίκτορ Όρμπαν
- Ο Πρωθυπουργός του Πακιστάν, Σεχμπάζ Σαρίφ
- Ο Πρωθυπουργός του Καναδά, Μαρκ Κάρνεϊ
- Ο Πρωθυπουργός της Νορβηγίας, Jonas Gahr Store
- Ο Πρωθυπουργός του Ιράκ, Μοχάμεντ Σία αλ-Σουδάνι
Ποιοι απουσίαζαν
Το Ισραήλ δεν έστειλε εκπρόσωπο στη σύνοδο κορυφής για την ειρήνη όπως ανακοινώθηκε την Κυριακή από το γραφείο του πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου.
Παράλληλα, από την πλευρά της, η παλαιστινιακή οργάνωση Χαμάς με ανακοίνωση του Γραφείου Τύπου δήλωσε ότι κανένας εκπρόσωπός της «δεν θα εμπλακεί», προσθέτοντας ότι η οργάνωση «ενήργησε κυρίως μέσω... μεσολαβητών από το Κατάρ και την Αίγυπτο» κατά τη διάρκεια προηγούμενων συνομιλιών για τη Γάζα.
Τα ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν ότι η Αίγυπτος είχε προσκαλέσει το Ιράν να παραστεί στη σύνοδο κορυφής, αλλά τη Δευτέρα η χώρα επιβεβαίωσε ότι ούτε ο πρόεδρός της Μασούντ Πεζεσκιάν ούτε ο υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί θα συμμετάσχουν.
Διπλωματικός μαραθώνιος και πολιτικές εντάσεις
Ο Σίσι είχε ήδη πραγματοποιήσει συναντήσεις με ηγέτες της Γαλλίας, της Τουρκίας, του Κατάρ και άλλων χωρών, προκειμένου να συντονιστεί η εφαρμογή της εκεχειρίας και να οργανωθεί η ανοικοδόμηση της Λωρίδας της Γάζας.
Ωστόσο, το διπλωματικό κλίμα δεν ήταν εντελώς αρμονικό. Ένα σχέδιο του Τραμπ να προσκαλέσει τον Ισραηλινό πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου στη σύνοδο ματαιώθηκε, καθώς ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν απείλησε να μην προσγειωθεί στην Αίγυπτο εάν συμμετείχε ο Νετανιάχου.
Απελευθέρωση των Ισραηλινών ομήρων και σκιές στο παρασκήνιο
Μετά από περισσότερα από δύο χρόνια αιχμαλωσίας, οι 20 εναπομείναντες Ισραηλινοί όμηροι απελευθερώθηκαν από τη Χαμάς και παραδόθηκαν στον Ερυθρό Σταυρό, πριν επανενωθούν με τις οικογένειές τους με τη βοήθεια του ισραηλινού στρατού. Επιπλέον, η Χαμάς παρέδωσε τα λείψανα δύο νεκρών ομήρων, ενώ είχε προηγουμένως ανακοινώσει ότι θα παραδώσει τέσσερα.
Η Χαμάς ανασυντάσσεται;
Την ίδια ώρα, η Χαμάς άρχισε να αναπτύσσει ενόπλους και αστυνομικές δυνάμεις σε διάφορες περιοχές της Γάζας, σε μια προσπάθεια επαναβεβαίωσης της επιρροής της. Ανταποκρίσεις από τη νότια Γάζα ανέφεραν παρουσία μαχητών ακόμα και σε νοσοκομεία, ενώ υπήρξαν φήμες για εκτελέσεις σε άλλα σημεία.
Ο απολογισμός της τραγωδίας στη Γάζα
Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία του Υπουργείου Υγείας της Γάζας, περισσότεροι από 67.869 Παλαιστίνιοι έχουν σκοτωθεί και 170.105 έχουν τραυματιστεί από τις ισραηλινές επιθέσεις από τις 7 Οκτωβρίου 2023. Η πλειοψηφία των θυμάτων είναι άμαχοι, με γυναίκες και παιδιά να αποτελούν μεγάλο μέρος των απωλειών.
Αναφορές σε Ιράν και Χεζμπολάχ
Ο Τραμπ αποκάλυψε επίσης την επιθυμία του για μια μελλοντική ειρηνευτική συμφωνία με το Ιράν, παρά την πρόσφατη κοινή επίθεση ΗΠΑ-Ισραήλ στις πυρηνικές εγκαταστάσεις της Τεχεράνης.
Παράλληλα, αναφέρθηκε στη Χεζμπολάχ λέγοντας ότι το «στιλέτο» της που στόχευε το Ισραήλ έχει «καταστραφεί εντελώς». Τόνισε επίσης την αμερικανική στήριξη στον νέο πρόεδρο του Λιβάνου για τον αφοπλισμό των παραστρατιωτικών δυνάμεων.
